Krótka historia szkła i kieliszków do wina

Szkło było znane już w większości starożytnych cywilizacji w regionie Bliskiego Wschodu i uchodziło za towar luksusowy, używany przez najzamożniejszych członków wspólnoty i przy szczególnych okazjach. Wtedy też pierwszy raz doszło do kontaktu między winem a protoplastami dzisiejszych kieliszków. Wpływ na luksusowy status miał przede wszystkim dość skomplikowany proces produkcyjny, zaś szczególne zasługi w rozwoju tychże procesów możemy przypisać Fenicjanom oraz Rzymianom. W okresie wczesnego średniowiecza, podobnie jak wiele innych dziedzinach, nastąpił duży regres zarówno w skali, jak i jakości wytwarzanych produktów ze szkła.

Dopiero mistrzowie z Murano (Republika Wenecka) w XII-XIII wieku stworzyli rodzaj szkła, które przypominało, to które znamy dzisiaj (było przezroczyste, twarde i składało się głównie z kwarcu), wynaleźli również bardzo cenione szkło kryształowe (duży udział ołowiu).

W kolejnych wiekach huty produkujące wysokiej jakości wyroby szklane zaczęły powstawać w całej Europie a szczególnie w jej środkowej części. Do dzisiaj wiele wiodących marek produkujących kieliszki ma swoje siedziby w Austrii( np. Riedel, Zalto), w Polsce z kolei taką firmą jest Krosno.

Jeśli chodzi o produkcję kieliszków takich jakich używamy dzisiaj, proces ten rozpoczął się w latach 60 XX wieku, kiedy to zaczęły się pojawiać pierwsze serie bez ornamentów, w kolejnych latach zaś producenci zaczęli wypuszczać kieliszki dedykowane do konkretnych stylów czy też szczepów wina. Równocześnie rozpoczęli współpracę marketingową z producentami wina, sommelierami i krytykami winiarskimi. Dlatego też dzisiaj stajemy przed dylematem, jakie kieliszki do jakiego wina?

Dlaczego istnieje podział kieliszków do rodzaju wina?

Głównie dlatego, że wino jest najbardziej zróżnicowanym trunkiem ze wszystkich istniejących na świecie. Posiada ogromną ilość często zupełnie przeciwstawnych stylów, temperatur serwowania czy skali i długości napowietrzenia.

Na co zwrócić uwagę kupując kieliszki do wina?

Pierwsza rzecz to ich przeznaczenie, jeśli kupujemy kieliszki w większej ilości, które mają nam posłużyć w uniwersalnych sytuacjach i będą mocno eksploatowane, to ważna jest ich wytrzymałość, łatwość mycia i atrakcyjna cena. Jeśli kupujemy kieliszki w których będziemy z uwagą degustować wino to najważniejsza jest jakość produktu oraz kwestie wizualne. Jeśli chodzi o miejsce zakupu to raczej sklep specjalistyczny niż duży sklep z wyposażeniem wnętrz. Bardzo ważna jest również renoma producenta – warto wybrać takiego, który specjalizuje się w akcesoriach do wina.

Jakie kieliszki do wina musującego?

Jeśli mamy proste wino musujące (np. Prosecco ) pite bardziej w ramach celebracji niż degustacji to najlepsze będą tzw. flety – wąskie i długie kieliszki, które świetnie utrzymują wino schłodzone i nagazowane. Jeśli zaś mamy przed sobą butelkę bardziej złożonego wina musującego ( np. jakościowa Cava, Szampan) i chcemy więcej wyciągnąć z degustacji, polecam kieliszek do białego wina, szczególnie linie specjalne dedykowane takim szczepom jak Riesling czy Furmint. Kieliszki te pozwalają bardziej otworzyć się naszym winom oraz szybciej podnoszą temperaturę co wcale nie jest wadą w takiej sytuacji. Dobre wino musujące robione metodą tradycyjną najlepiej pokazuje swoje walory w zakresie 10-12 stopni Celsjusza, zaś wino wyciągnięte prosto z lodówki zazwyczaj ma 7-8 stopni Celsjusza.

Jakie kieliszki do wina białego?

Oczywiście wina białe bardzo mocno się różnią między sobą, więc np. do mocno zbudowanego, beczkowanego chardonnay lepszy będzie kieliszek z kulistą, szeroką czaszą, który pozwoli mu się lepiej otworzyć i ułożyć. Zaś do lekkich, aromatycznych win jak np. loarskie Sauvignon blanc lub mozelski Riesling lepszy będzie węższy, bardziej strzelisty kieliszek, który pozwoli skumulować aromaty. Jednak generalnie dobry, uniwersalny kieliszek do białego wina będzie miał średnią szerokość podstawy czaszy oraz lekkie zwężenie ku górze.

Jakie kieliszki do wina czerwonego?

Podobnie jak w winach białych zróżnicowanie kieliszków jest dość spore. Jednak do mocno zbudowanych, win o wysokiej zawartości tanin takich jak blendy bordoskie czy argentyński Malbec dobrze dobrać szerokie, wysokie kieliszki z lekkim zwężeniem ku górze. Taka budowa umożliwi napowietrzenie wina, co z kolei pozwoli mu „zmięknąć” i pokazać większą złożoność. Z kolei przy lżejszych i bardziej rześkich winach takich jak np. burgundzki Pinot noir czy austriacki Blaufrankisch, lepszy będzie bardziej kulisty kieliszek, który pozwoli na rozłożyć akcent bardziej na owoc i uprzyjemni odczucie wysokiej kwasowości w winie. Jeśli szukamy uniwersalnego kieliszka do czerwonego wina, powinien on być znaczenie szerszy i wyższy od kieliszka białego przy podobnych proporcjach.

Czy warto zainteresować się zestawami kieliszków do wina?

Smak i wrażenia degustacyjne są bardzo indywidualną kwestią, stąd warto znać podstawy doboru kieliszków, nie bać się jednak eksperymentować i próbować swoich połączeń na linii kieliszek-wino. A większe zróżnicowanie kieliszków pozwoli nam na większe możliwości i pełniejsze doświadczenia degustacyjne.